Sranantongo ziet er op papier vreemder uit dan het klinkt. Dat komt door drie dingen. Als die eenmaal kloppen, kun je woorden die je alleen gehóórd hebt ineens gewoon voorlezen.
gudu spreek je uit als goedoe. luku als loekoe. unu als oenoe.
yu is joe. yere is jere. yepi is jepie.
Niet de Nederlandse schraap-g, maar de g van het Engelse goal. go klinkt als go, niet als gggo. Dit is het verschil dat het meeste verraadt dat iemand het uit een boekje heeft.
| Geschreven | Klinkt als | Voorbeeld | Uitspraak | Betekenis |
|---|---|---|---|---|
u | oe | gudu | goedoe | schat, lieverd |
y | j | yu | joe | jij |
g | harde g, als in het Engelse "goal" | go | go | gaan |
i | ie | sabi | sabie | weten, kennen |
ny | nj | nyan | njan | eten |
ty | tj | tya | tja | dragen, brengen |
sy | sj | syen | sjen | schaamte |
oi | oj | noiti | nojtie | nooit |
w | w, ook aan het begin van een woord | wroko | wroko | werken, werk |
e (aan het eind) | wordt uitgesproken, niet ingeslikt | yere | jere | horen |
Sranantongo legt de klemtoon meestal op de voorlaatste lettergreep: gu-du is eigenlijk GOE-doe, sra-nan-ton-go wordt sra-nan-TON-go. Twijfel je, leg hem dan op de voorlaatste. Dan zit je er zelden ver naast.
Deze regels leer je in tien minuten. Ze hardop kunnen zeggen zonder erover na te denken is iets anders — daar is oefening voor nodig, elke dag een beetje, altijd hardop. Dat is precies waar Taki! voor gemaakt is.